1900 – 1950
De tijd van wereldoorlogen

1914-1918 De Eerste Wereldoorlog
Neutraal in oorlogstijd

Boeken

  • Andriessen, J.H.J., De Eerste Wereldoorlog in foto’s. Veel foto’s over WO I, afkomstig uit het Imperial War Museum in Londen. Beknopte tekst. 12+
  • D’Haene, Koen, De oversteek. Vlaamse jongen werkt onmenselijk hard als vlasarbeider langs de rivier de Leie. Op zoek naar geluk wijkt hij in 1913 uit naar Amerika. Als in 1914 in Europa de oorlog uitbreekt, krijgt hij onheilspellende berichten van zijn familie. Hij keert terug naar zijn geboortegrond om in het Engelse leger te vechten in de gruwelen van de Eerste Wereldoorlog. 12+
  • Foreman, Michael, War Game. Ontroerend prentenboek met grote platen. Het begint met voetballende jongens die een oproep hebben gekregen voor het leger en geeft aan de hand van waterverftekeningen een beeld van de Eerste Wereldoorlog, het staakt-het-vuren met Kerstmis en de ellende in de loopgraven. 9+
  • Morpurgo, Michael, Oorlogspaard. Ik-verteller is Joey, een paard dat in de Eerste Wereldoorlog werd ingezet in Frankrijk en beschrijft wat hij meemaakt. 10+
  • Morpurgo, Michael, Het allermooiste kerstgeschenk. Klein prentenboek over oude brief uit de Eerste Wereldoorlog die jaren later gevonden wordt in een bureau. Het blijkt een prachtig kerstcadeau. 8+
  • Morpurgo, Michael, Soldaat Peaceful. Meeslepend boek in bijzondere vorm – in de tijdsspanne van één nacht wordt het verhaal verteld over twee jongens in de oorlog. 12+
  • Verleyen, Karel, De Eerste Wereldoorlog 1914-1918. Alle grote gebeurtenissen van Sarajevo tot Verdun. Tijdlijnen, kaarten en veel zwartwitfoto’s, met uitleg over gifgas en zeppelin. 12+

Korte verhalen

Andere media

1917-1931 De Stijl
De kunst verandert helemaal

Boeken

  • Hagenaars, Hanne, Een nieuw huis voor Muis Mus, avonturen in Huis Sonneveld. De 13-jarige Gé verhuist naar een hypermodern huis in Rotterdam. Boek met grote platen dat een mooi beeld geeft van het huis van een rijke familie omstreeks 1933. 7+

 
Korte verhalen

  • Dam, Arend van, ‘Zwart-Wit’ in: Overal en ergens…

Andere media

1929-1940 De crisisjaren
Het gaat niet goed in Nederland

Boeken

  • Dorrestein, Miek, Aardappels met lawaaisaus. De crisisjaren in de Biesbosch door de ogen van een twaalfjarige jongen. 11+
  • Huber, Diet, Rinske en de stoomtram. Over een meisje in Den Haag dat de crisisjaren aan den lijve ondervindt als haar vader zijn baan kwijtraakt. 9+
  • Thijssen, Theo, Kees de jongen. Klassiek, universeel en prachtig boek dat toevallig ook nog eens in de crisis speelt. Laat de armoe de pest krijgen. 12+

Korte verhalen

  • Wilkeshuis, C. ‘Haarknippen’ in: Honderd eeuwen. Over de financiële keuzes die een gezin in de jaren dertig te nemen had. 9+

Andere media

1940-1945 De Tweede Wereldoorlog
Nederland bezet en bevrijd

Boeken

  • Hartman, Evert, Oorlog zonder vrienden. Jongen uit NSB-gezin wordt verliefd op meisje dat verzetswerk doet. Prachtig boek. 12+
  • Huber, Diet, Meisjes trouwen toch (zei tante Dirkje). Over het leven van een meisje van 14 jaar in de jaren 1938 – 1940. Sluit aan op Rinske en de stoomtram (zie venster ‘Crisisjaren’ van dezelfde schrijfster), maar is geen vervolg. 9+
  • Prins, Piet, Daan en Sietse. Discutabel, maar ik neem hem toch op. Reeks over twee jongens die ‘avonturen’ beleven tijdens WOII. Geromantiseerd en vol stereotypen, maar voor velen klassiek als Bob Evers. Drie delen, respectievelijk: Daan en Sietse helpen de verzetsgroep, – duiken onder en – vechten voor de vrijheid. 10+
  • Rotterdam langs de brandgrens, verhalen. Luisterboek met verhalen van ooggetuigen van het bombardement op 14 mei 1940. Fragmenten hier te beluisteren. 10+
  • Shemin, Margaretha, Twaalf ruitertjes duiken onder. Novelle over een elfjarig meisje dat erg gehecht is aan de ruitertjes die de kerktoren versieren die zij vanuit haar kamerraam kan zien. Als de Nazi’s de ruitertjes willen omsmelten voor munitie, krijgt zij hulp uit onverwachte hoek. 7+
  • Terlouw, Jan, Oorlogswinter. Een vijftienjarige jongen beleeft het laatste oorlogsjaar 1944-1945. Over goed en fout, keuzes maken en volwassen worden. 12+
  • Verroen, Dolf, Als oorlog echt is. Jeugdherinneringen van de schrijver als tienjarige jongen. Hier integraal te lezen op de dnbl. 9+

 

Korte verhalen

  • Schutten, Jan Paul, ‘Evelien, herinneringen aan de oorlog’, in: Kinderen van Nederland. Het echte verhaal van een gewoon meisje uit Veenendaal tijdens de oorlog. 9+
  • Wilkeshuis, C. ‘Ome Jan’ in: Hoe het vroeger was. Verhaal over het verzet tijdens de oorlog. Gebaseerd op waargebeurde feiten. 9+
  • Wilkeshuis, C. ‘De radio’ in: Honderd eeuwen. Over het belang van de radio tijdens de oorlog. 9+

Andere media

1929-1945 Anne Frank
De Jodenvervolging

Boeken

  • Asscher Pinkhof, Clara, Sterrekinderen. Het leven van joodse kinderen in getto’s en kampen – als door de ogen van de kinderen zelf geschreven. Won in 1962 in Duitsland de Jugendbuchpreis. 12+
  • Biessels, Carli, Juwelen van stras. Over de ondergedoken joodse Jeske, die het, ondanks het verdriet, wel fijn heeft in het grote huis. Mooie beeldspraak à la Carli Biessels. Winnaar Woutertje Pieterseprijs 2010. Hier een lesbijlage. 9+
  • Bouhuys, Mies en Bedrich Fritta, De dag dat Tommy drie werd, prentenboek uit Theresiënstadt.  Bedrich Fritta kwam in 1942 in Theresiënstadt aan. Voor de derde verjaardag van zijn zoontje maakte hij tekeningen van dingen die Tommy nog nooit gezien had: een sneeuwpop, een glas melk, een verjaardagstaart. Want Tommy woonde al twee jaar in Theresiënstadt. Fritta verstopte het boek in de muur en kwam zelf om in Auschwitz. Mies Bouhuys maakte een tekst bij de tekeningen. Hartverscheurend, vooral omdat de plaatjes zo vrolijk zijn. 9+
  • Boyne, John, De jongen in de gestreepte pyjama. Prachtig boek over Bruno en Shmuel, twee jongens die ieder aan een andere kant van het hoge hek van Auschwitz wonen. Bruno is de zoon van een militair en snapt er niets van dat Shmuel en de andere mensen in ‘Oudwis’ in een gestreepte pyjama lopen. Verrassend einde. 12+
  • Frank, Anne, Het Achterhuis. 12+
  • Hilarová, Dagmar en Miep Diekmann, Ik heb geen naam. Halfjoods meisje wordt een paar dagen voor haar zestiende verjaardag naar Theresiënstadt getransporteerd en houdt zichzelf staande door gedichten te schrijven voor een jongen op wie zij verliefd is. 12+
  • Innocenti, Roberto, Roosje Weiss. Prentenboek over een klein meisje dat de waanzin van de oorlog ontdekt. Zowel rauw en verdrietig als teder. 9+
  • Jonge, Harm de, Jesse, ‘ballewal-tsjí‘. Dagelijks leven van een jongetje tijdens WOII. Ook te verkrijgen als trilogie, samen met Tijgers huilen niet en De circusfietser. Van Cato (5) tot Philip (13) en ikzelf – we zijn allemaal onder de indruk. 10+
  • Oberski, Jana, Kinderjaren. De verschrikkingen van de oorlog door de ogen van een vijfjarig jongetje. Klassieker. 12+
  • Reiss, Johanna, De schuilplaats. Twee joodse meisjes zijn ondergedoken op een boerderij in Usselo (Ov). Schrijfster was een van de meisjes (destijds 8-10 jaar) en is later geëmigreerd naar Amerika. Boek is oorspronkelijk verschenen in het Engels: The Upstairs Room. 12+
  • Spillebeen, Willy, Serge / Samuel. Over een joods jongetje dat de identiteit van zijn vriendje aanneemt. Origineel boek, vanuit twee perspectieven geschreven. Over de jodenvervolging in Vlaanderen. 12+
  • Stoffels, Karlijn, Mosje en Reizele. Liefdesverhaal van twee weeskinderen in het tehuis van dokter Korczak  in Warschau, hoe zij omgaan met de dreigende sluiting van het weeshuis, deportatie naar het getto en naar het vernietigingskamp. Gebaseerd op waargebeurde feiten. 14+
  • Vandewijer, Ina, Mijn stilte. Indringend verhaal over kinderen in het weeshuis van Janusz Korczak  te Warschau (net als in Stoffels, Mosje en Reizele) die elkaar toch tot steun zijn tijdens de Holocaust. Het verhaal eindigt droevig. 14+
  • Vander Zee, Ruth, Erika’s verhaal. Poëtisch prentenboek over een baby die door haar moeder uit het raampje van de deportatietrein wordt gegooid. Het meisje overleeft en wordt geadopteerd. Beklemmend beeld van de jodenvervolging, deportaties en concentratiekampen, hoopvolle eindboodschap. Met platen van Roberto Innocenti (van Roosje Weiss). 9+
  • Veen, Harm van der, Opgepakt, verhalen van kinderen in Kamp Westerbork. Tien verhalen van kinderen tussen de 10 en 13 jaar, die voor kortere of langere tijd in Kamp Westerbork verbleven. 9+
  • Vos, Ida, Wie niet weg is, wordt gezien. Jeugdherinneringen van de schrijfster als meisje. Hier integraal te lezen op de dnbl. 9+
  • Vos, Ida, Witte zwanen, zwarte zwanen. Over twee zusjes en de dreigende jodenhaat aan het begin van de Tweede Wereldoorlog, 1938-1942. 11+
  • Vos, Ida, De sleutel is gebroken. Vervolg op Witte zwanen, zwarte zwanen. Vanaf 1943, waarin de zusjes Eva en Lisa moeten onderduiken.
  • Vos, Ida, Dansen op de brug van Avignon. 1942, Rosa vindt troost bij haar viool en haar dagdromen als er niets anders meer voor haar is. 9+
  • Vos, Ida, De lachende engel. Speelt in zowel de 17e als de 20e eeuw, over de marranen, de holocaust en onderduiken. Laat zien dat het antisemitisme al een eeuwenlange geschiedenis kent. 12+

Korte verhalen

  • Wilkeshuis, C. ‘Het zwembad’ in: Honderd eeuwen. Als een schoolklas wil gaan zwemmen, mag hun joodse klasgenootje het zwembad niet in. Hier en daar dubieus taalgebruik (‘jodenjongen’), maar mooi verhaal.  9+
  • Molen, Janny van der, ‘Anne Frank, het meisje dat de moed nooit opgaf’ in: Helden! Mensen die de wereld mooier maakten. 8+

Andere media

1945-1949 Indonesië
Een kolonie vecht zich vrij

Boeken

  • Haasse, Hella, Oeroeg. Klassieker. 14+
  • Haase, Hella, Bij de les. Veertig schoolplaten waar Haasse commentaar bij geeft. Hier in te zien. 9+

Korte verhalen

Andere media

Zie voor meer boeken over de periode van 1900 tot 1950 ook het deuterocanonieke boekenlijstje.

Terug

Pagina's: 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12

Eén reactie to “Geschiedenis naar de canon”


  1. […] voor het vinden van goede boeken voor kinderen bij elke periode van de geschiedenis is het weblog vanallemarktenthuis. Je kunt daar ook terecht voor de deuterocanonieke geschiedenisboeken […]


Reacties zijn gesloten.

%d bloggers liken dit: